17
تیر

کاشی دیواری

در این مقاله سعی بر این است که توضیح کاملی درباره کاشی و کاربرد ،معایب و مزایای آن ارائه شود:

تعریف

کاشی‌ها از کانی های تشکیل دهنده خاک رس میباشند مانند کائولینیت

کاربردها

از کاشی ها برای  پوشش نهایی دیوارهای موجود در داخل و خارج از ساختمان ها استفاده میشود. در نما ،سرویس‌های بهداشتی و آشپزخانه و دیگر مناطق ساختمان کاربرد دارد.

مزایا و معایب

کاشی هم مانند هر محصولی میتواند مزایا و معایبی داشته باشد که در اینجا به برخی از انها اشاره خواهیم کرد .

مزایا

– از  نظر بهداشتی بسیار مناسب هستند به دلیل  قابل شستشو بودن!

– جذب آب پایینی دارند و برای مکان‌هایی که با آب و رطوبت در تماس هستند، مناسبند.

– دوام و عمر طولانی دارند.

– ضد حریق بودن

–  تغییر رنگ ندادن و مقاومت در برابر اشعه خورشید.

– در برابر  مواد شیمیایی مقاوم هستند .

معایب

– شکننده هستند  و در نتیجه در صورت عدم دقت در هنگام نصب، پرت زیادی خواهد داشت.

– دارای درجه‌بندی یک و دو و سه هستند که برای همه قابل تشخیص نیست.

– درزهای سرامیک بعد از مدتی قابل تمیز کردن نیست و آب از این درزها به پایین نفوذ می‌کند که به همین خاطر باید زیر سطح سرامیک شده را عایق کرد

بدنه

قطعه سفالی که قسمت اصلی و استخوان‌بندی کاشی را تشکیل می‌دهد و به آن بدنه می‌گویند.

مشخصات فنی

 چهار نوع بدنه کاشی دیواری داریم:

بدنه‌های ماژولیکا (Majolica)

این بدنه‌ها پس از پخت، رنگ صورتی تا قهوه‌ای مایل به قرمز پیدا می‌کنند و  جهت ساخت آنها از دو نوع خاک اصلی استفاده می‌شود. خاک رس آهکی و غیر آهکی که علاوه بر این موارد، از سیلیس، بنتونیت 8 الی 12 درصد، شاموت یا ضایعات بنتونیت، آهک و دولومیت در صورت نیاز استفاده می‌شود.

کاتوفورد (Catford)

 مصرف آهک در این بدنه‌ها از ماژولیکا کمتر است و در نتیجه تخلخل آن کمتر و  استحکام آن بیشتر است ولی در مجموع همانند بدنه ماژولیکا مخلوطی از خاکهای رس آهکی و غیر آهکی در کنار مصرف مقداری شاموت یا ضایعات بیسکوییت می‌باشد (بدنه کاشی‌های آماده شده برای پخت را بیسکوییت ‌گویند)

ارتن ور پخت سفید (Earthenware)

این بدنه‌ها از جمله مطلوب‌ترین بدنه‌های کاشی دیواری هستند که  البته در مقایسه با سایر بدنه‌های کاشی دیواری موارد زیر قابل مقایسه است

– به دلیل سفیدی رنگ بدنه پس از پخت می‌توان در این بدنه‌ها از لعاب ترانسپرنت (Transparent) استفاده نمود (لعاب ترانسپرنت همان لعاب بی‌رنگ است که نسبت به لعاب‌های اپک از بهای کمتری برخوردار می‌باشد).

– به دلیل سفیدی رنگ در بدنه می‌توانیم از اعمال انگوب (پوششی با پایه رسی که می‌تواند نفوذپذیر یا نفوذناپذیر باشد) صرف نظر کنیم.

– به دلیل سیلیس آزاد زیاد پلاستیسیته کم و استحکام خام و خشک این نوع بدنه از این جهات می‌تواند بیشتر شود.

– در این نوع بدنه‌ها به دلیل فقدان آهک عیب بلک کور (black core) نخواهیم داشت.

– به دلیل استفاده از لعاب ترانسپرنت می‌توان از دکورهای زیر لعابی یا به عبارتی از چاپ زیر لعابی استفاده کرد.

بدنه‌های ارتن ور پخت سفید در انواع آهکی، فلدسپاتی آهکی و فلدسپاتی سیلیسی وجود دارند.

اصولاً در دنیا از بدنه‌های ارتن‌ورهای آهکی استفاده می‌شود اما در ایران از بدنه‌های فلدسپاتی آهکی بیشتر استفاده می‌شود.

مونوپروزا (Monoprosa)

این بدنه‌ها تک پخت هستند و بعد از پرس به خشک کن‌های سریع منتقل می‌شوند (Rapid Dryerr). جهت کاهش میزان پینهول که در بدنه بوجود می‌آید انگوب می‌زنند و بعد قطعه لعاب خورده در صورتی که چاپی هم داشته باشد انجام می‌شود و جهت پخت به کوره رولری منتقل می‌شود.

ممکن است کوره‌های رولری مورد استفاده، دو طبقه‌ای بوده و پخت در دو طبقه صورت بگیرد که در این صورت میزان تولید بدنه پس از پخت دو برابر می‌شود. اما در رولرهای یک طبقه‌ای، حفظ کیفیت ابعاد و رنگ لعاب بهتر و آسانتر صورت می‌گیرد. بدنه‌های مونوپروزا دو نوع است:

الف. بدنه‌های مونوپروزای سفید: این بدنه‌ها عمدتاً از چند نوع رس سفید پخت تشکیل می‌شوند که رنگ بدنه پس از پخت از سفید تا زرد خواهد بود.

ب. بدنه‌های مونوپروزای قرمز: که اختلاف آنها در میزان اکسید آهن بدنه است. در بدنه‌های قرمز نیز می‌توانیم از رس‌های غیر آهکی با آهن بالا استفاده کنیم و به طور کلی در هر دو بدنه برای تنظیم خواص از مواد کمکی نظیر سیلیس، ماسه سیلیس، فلدسپات ، ماسه فلدسپات می‌توان استفاده کرد.

بدنه سه مورد اول به صورت دو پخت سریع هستند و بدنه مونو پروزا تک پخت است

مزایای سیستم تولید بدنه‌های تک پخت سریع نسبت به دو پخت صنعتی:

– در سیستم تک پخت از نظر میزان سوخت مصرفی راندمان دو برابر سیستم دو پخت بوده و به ازای هر کیلوگرم محصول در سیستم تونلی دو پخت 1400 کیلوکالری انرژی گرما از دست می‌رود. اما در تک پخت 700 کیلوکالری انرژی گرمایی (انرژی سوخت) مصرف می‌شود.

– در مجموع کاهش هزینه‌های سرمایه گذاری و بالا رفتن راندمان کار را خواهیم داشت.

– حذف هزینه‌های جانبی

– کاهش پراکندگی ابعاد در محصولات تک پخت نسبت به دو پخت تونلی: در کوره رولری گرادیان حرارتی (اختلاف دمایی) حدود 5 درجه حرارت است. اما در کوره تونلی اختلاف دمای پخت می‌تواند به 40 درجه سانتی‌گراد نیز برسد.

– در سیستم تک پخت سریع کنترل بیشتری بر روی معایب صورت می‌گیرد و کنترل معایب در خط تولید سرعت عمل بیشتری دارد.

– در سیستم تک پخت سریع حجم خرابکاری در تولید بیشتر از یک شیفت نیست اما در سیستم دو پخت این مدت، گاهی چند برابر می‌شود.

– کیفیت بهتر محصولات تولیدی از نظر تمامی خواص ذاتی از قبیل عدم تلرانس ابعاد، عدم اختلاف در میزان جذب آب، عدم اختلاف در رنگ محصولات تولید شده

– کاهش میزان ضایعات در کل فرایند تولید به علت کاهش حمل و نقل و کاهش مراحل تولید و …

لعاب

لعابها معمولاً از کائولینیت، کوارتز، فلدسپات‌ها و اضافه کردن گچ و اکسید آهن تشکیل می‌شوند. در مورد رنگ‌ها از اکسیدهای فلزات استفاده می‌شود. این مواد پودر شده و با دستگاه روی کاشی کشیده و سپس خشک و پخته می‌شوند که این عمل کاشی را ضد آب می‌کند.

تفاوت لعاب تک پخت تا دو پخت:

لعاب تک پخت سریع با لعاب‌های دو پخت تفاوت‌های اساسی دارد. در مورد لعاب‌هایی که برای سیستم دو پخت مورد استفاده قرار می‌گیرد محدودیتی در میزان مصرف NAO، PBO، B2O3 موجود در ترکیب ندارد البته تا جایی که مسائل ترکیبی از قبیل تبخیر حین پخت و تطابق ضریب انبساط حرارتی ایجاد مشکل نکند.

در مورد لعاب‌های پخت سریع وضعیت تفاوت بسیاری دارد. مخصوصاً وقتی که جهت حفظ تخلخل‌های بدنه مجبور باشیم در بدنه از کربنات کلسیم استفاده کنیم.